Therapie vanuit systemisch perspectief

We zien onszelf graag als zelfstandig individu, dat zelf beslist over wat hij of zij doet of niet doet, in alle vrijheid keuzes maakt in het leven. Maar dat is geen juist beeld. We zijn namelijk allemaal onderdeel van een systeem, op school, op het werk, binnen het sportteam, waar ieder van ons zijn plek heeft. Maar bovenal zijn we – of we dat nu willen of niet – allen lid van een familiesysteem.

Zo’n systeem kent zijn eigen dynamieken. Die zijn voor een groot deel zichtbaar en duidelijk voor iedereen. Maar een familiesysteem kent ook verborgen dynamieken, waar we ons niet van bewust zijn. We noemen dit de ‘onderstroom’. Ons familiesysteem is in werking vanaf onze prilste leeftijd, en laat een diepe imprint achter in ons verder leven. De dynamieken in dat systeem hebben een belangrijke invloed op ons dagelijks functioneren. Ook al zijn we ons niet bewust van de onderstroom binnen ons familiesysteem, ons onderbewuste kent ze juist heel goed en bepaalt ons handelen. Ons familiesysteem is zo krachtig, dat we er ons niet aan kunnen onttrekken. Sterker nog, we zijn volledig loyaal aan dit systeem, zelfs wanneer dat ten koste gaat van onszelf.

De zogenaamde onderstroom van ons familiesysteem bepaalt voor een groot deel onze levenskwaliteit. Deze onderstroom kan ervoor zorgen dat we steeds weer opnieuw terugvallen in oude patronen en onbewuste verstrengeling met onze familie. Dit zien we dan tot uiting komen in zich herhalend gedrag en zich herhalende situaties.

Bij Het Familiesysteem werken we vanuit systemisch perspectief. Dat wil zeggen dat we de vragen van een client willen begrijpen vanuit een systemische manier van waarnemen. We kijken naar de cliënt als deel van een geheel. We gaan op zoek naar de diepere oorzaak van de klachten. De symptomen zijn daarbij slechts aanwijzingen voor knelpunten of zogenaamde ‘verstrengelingen’ die hun oorzaak vinden in het familiesysteem.

Waarin onderscheidt de aanpak van Het Familiesysteem zich van andere therapieën?

Veel gangbare therapievormen kijken naar de uitingsvormen van het probleem, met name naar de klachten en de symptomen. Door alleen maar hiernaar te kijken zoekt men een oplossing die wellicht tijdelijk enig soelaas biedt, maar uiteindelijk geen wezenlijke verandering teweeg zal brengen. Men doet aan symptoombestrijding in plaats van de werkelijke oorzaak aan te pakken. Na verloop van tijd gaan de klachten weer de kop opsteken en ben je terug bij af.

De reden hiervoor is dat we niet in staat zijn de dynamieken en diepgewortelde patronen in ons familiesysteem daadwerkelijk te benoemen, juist omdat ze onbewust hun invloed uitoefenen. De systemische therapie van Het Familiesysteem werkt met visuele oplossingen, door de dynamieken – letterlijk – in een opstelling zichtbaar te maken, met objecten of mensen. Met behulp van individuele systemische coaching of van opstellingen met representanten kunnen de verstrengelingen op een eenvoudige manier zichtbaar gemaakt worden.

Op het moment dat we deze werkelijkheid zien, wordt onze ziel geraakt. Hierdoor verandert iets wezenlijks in ons. Door zich eenvoudigweg bewust te worden van wat er al jaren – ongrijpbaar, dominant – speelt, ontstaat een helende werking. Door dit begrip ontstaat ruimte, ruimte om je eigen leven te leiden, ruimte om los te komen van waar je aan vast zit, ruimte om zelf te beslissen wat je wil en wat je niet wil. Als we zien wat het familiesysteem met ons doet, kunnen we er ook afstand van nemen. Wat voordien onmogelijk leek, wordt nu mogelijk.